|
Питех те шавламасăр, анчах шӑппӑн та пӗр чарӑнмасӑр тăрмашса астăвăм хăваракансем пурнăçра пур. Тӑван чĕлхене упрассишĕн ĕçлесе ăна вилӗмсӗр гимн туса хурасси Ольга Архиповӑн пурнăç тĕллевĕ пулнă. Вăл – Куççасен авалхи йăхĕн хĕрĕ, несĕлĕн ӗмӗрхи ӑс-хакӑлӗпе тӗрӗслевре пиҫӗхнӗ ирӗкĕн тĕпкĕчĕ. Хăйĕн кăмăл туртăмĕпе çамрăк ăрăвăн чунĕнче пĕлĕвĕн сÿнми хĕлхемне чĕртсе яракан вĕрентекен вăл. Пӗтӗм халӑх ячӗпе юрлакан юрăç сӑвӑҫăн, çыравçăн тӑван ҫӗрӗн кăмăлне ӑша хывнӑ йӗркисем юрӑ-кӗвве ҫаврăнса халăхра сарăлнă. Халапсене хайласа ĕмĕрсене сыпăнтарма ҫирӗп кӗпер хывакан управҫӑ вăл.
Чĕререн тухакан «Тăван тымарсен, несĕлсен сассине асра тытатăп» йĕркесен витĕмĕпе вăл хăйĕн пĕтĕм пурнăçне пурăнса ирттернĕ. Ку вăл – сăвă йĕрки мар, ку вăл – пурнăçăн тĕп шухăшĕ, унăн тупсӑмӗ, чуна уçса пани тата тӗп халал. Çакă вара пурнăç çулне çырса кăтартниннчен те анлăрах. Ку вӑл Чӑваш Ене хакласа ăна чуна çывăх та таса, сăваплă вырăн тенипе тан пулать. Вĕрентекенре, сăвăçра, чунне парса ĕçлекенре, халăх сăмахлăхне пухса тĕпчекенре, тавра пĕлÿçĕре ĕçлесе вăл хăйĕн чунне атте-анне çĕрне, чĕлхепе культурăна аталантарассине панă. Унăн пĕтĕм ĕç-хĕлĕ, лăпкă иртекен урокран пуçласа шавлă фестиваль таранах, халăхăн пĕтĕм культура пуянлăхне упрассишĕн тата аталантарассишĕн тĕллевлĕ вăй хуни пулнă. И.Я. Яковлев халалне пурнăçа кĕртнĕ май чĕрĕ хутшăнура усă курсан ҫеҫ чĕлхе çухалмассине пĕлнĕ вăл. Чӗлхе ĕмĕр упрантăр тесен унӑн шăнкăрав пулса янӑраса тăмалла тенĕ. Вӑл вара ӑна аталанма анлă çул уçса панă. Тӑван чĕлхене чӗресене ҫунтаракан хĕлхеме ҫавӑрнӑ; ăна вара вăл ӑруран ăрăва куçарса пырса халӑх чунӗнче ĕмĕрлĕхе вырнаçтарнă. Вĕрентекен ĕçне парăннă çынран тÿхса вӑл наци мăнаçлăхĕ таран ӳссе ҫитӗннӗ. Уй-хир мăнаçлăхĕпе халăхăн ӗмӗрхи ӑс-хакăлĕнчен вăй илнĕ сӑввисем кӗвве хывăнса пӗтӗм Чӑваш Ен пуянлăхĕ пулса тăнă. Унӑн сӑмахӗсемпе хывăннă кашни юрӑ – ахаль кӗвӗ çеç мар. Ку вӑл – пурнӑҫ тăршшĕпе пыракан ăс пурлăх урокĕн тӑсӑмӗ, унта пӗртен-пӗр тата вăй паракан ĕмĕрлĕх юрату яланах юлнӑ. Ку вăл – тăван сăмаха юратни. Ҫӗр янăравӗ пулса тӑракан сасӑсем те пур. Халӑх кун-ҫулӗпе пӗрлешекен шӑпасем те пур. Сире «Архипова Олга: Тăван ене сăвапласа» курава кĕрсе курма йыхравлатпӑр. Куравра Ольга Архиповăн вăрăм кун-çулĕпе паллашăпăр. Унăн пурнăç çулĕ Чăваш Енĕн иртнипе пуласлăхĕ хушшинчи кĕпер пулса тăчĕ.
Ольга Александровна Архиповӑн, Вĕрентекенĕн, сăвăçăн, тăван ен сăмах управçин пурнӑҫӗпе еткерлӗхне халалланӑ виртуаллă курава ырă сунса кĕтетпĕр! Ҫак кӑларӑмӑн авторӗсем вӑл вӗрентÿ, наука, культура, медиа енӗпе ӗҫлекен специалистсемшӗн (вӗрентекенсем, литературоведсем, филологсем, историксем, библиотека тата музей ӗҫченӗсем), студентсемпе шкул ачисемшӗн, ҫавӑн пекех Ольга Архипова еткерлӗхне хӑйсен тӑван тӑрӑхӗн историне упракансемшӗн пуриншӗн те усӑллӑ та пӗлтерӗшлӗ справочник пулса тӑрасса шанаҫҫӗ. Сӗнӳсемпе асӑрххатарусене ҫак адреспа ярса пама пулать: 428003, г. Чебоксары, пр. Ленина, 15, ӳнер литературин пайӗ.
|